Algemeen
Arbitrage is een vorm van geschilbeslechting waarbij een geschil tussen private partijen beslecht wordt door een arbitragecommissie bestaande uit een aantal (meestal drie) arbiters met uitsluiting van de burgerlijke rechter. Als wordt gesproken over Landbouwarbitrage wordt daarmee bedoeld arbitrageprocedures waarbij ten minste één van de partijen een agrariër is. Als voordelen van arbitrage ten opzichte van de gewone rechtsgang bij de burgerlijke rechter kunnen worden genoemd: de deskundigheid van de arbiters, de snelheid van de procedure en de kosten van de procedure.
De arbitragecommissie bestaat doorgaans uit twee arbiters en een onafhankelijke voorzitter (bij voorkeur jurist). De arbiters beschikken over de specifieke deskundigheid in de desbetreffende zaak, spreken dezelfde taal als de partijen en kunnen daarom gerichte technische vragen stellen en technische stellingen goed beoordelen. Dit is een groot voordeel ten opzichte van de burgerlijke rechter die niet over die specifieke kennis zal beschikken. De tijdwinst die in een arbitrage kan worden gemaakt ten opzichte van de civiele procedure is gelegen in het feit dat de commissie in het algemeen na de zitting direct vonnis wijst en bewijsopdrachten of getuigenverhoren op verzoek van de arbitragecommissie zelden voorkomen. Dit als gevolg van het feit dat er vrijwel altijd een mondelinge behandeling plaats vindt waarbij getuigen en deskundigen direct door partijen kunnen worden aangevoerd en de deskundigheid van arbiters een deskundigenonderzoek meestal overbodig maakt. De kosten van een 'standaardprocedure' zijn gemiddeld 7.000. Afhankelijk van de omstandigheden kan dat oplopen maar blijven nog altijd achter bij die van een civiele procedure.
De binnen de landbouwsector actieve arbitragecommissies ontlenen hun bevoegdheid meestal aan algemene voorwaarden.
Algemene voorwaarden
Algemene voorwaarden vormen een standaardpakket van rechten en plichten die van toepassing kunnen worden verklaard op een overeenkomst tussen twee partijen. Vooral in de landbouw waar veel (kleinere) partijen standaard contracten afsluiten kunnen algemene voorwaarden uitkomst bieden. Er zijn ongeveer 20 algemene handels- leverings- en werkvoorwaarden waarmee binnen de landbouwsector wordt gewerkt en waarin voor de beslechting van geschillen verwezen wordt naar een arbitragecommissie.
Arbitragecommissie
Het Instituut voor Agrarisch Recht voert het secretariaat van de volgende arbitragecommissies:
- Arbitragecommissie Algemene Handelsvoorwaarden Landbouwwerktuigen
- Arbitragecommissie Algemene Voorwaarden Landbouwambachtsbedrijven
- Arbitragecommissie Algemene Voorwaarden Grondverzetbedrijven
- Arbitragecommissie Witlofteelt
- Arbitragecommissie Inkoopvoorwaarden Aardappelen
- Arbitragecommissie Algemene Leveringsvoorwaarden voor Meststoffen
Algemeen arbitragereglement
In september 2001 is door de raad van toezicht van het Instituut voor Agrarisch Recht een Algemeen Arbitragereglement vastgesteld. Het arbitragereglement regelt de beslechting van geschillen door een arbitragecommissie van het Instituut voor Agrarisch Recht. Het Instituut kan worden ingeschakeld op twee manieren:
- twee partijen die een geschil hebben kunnen overeenkomen de beslechting daarvan op te dragen aan het Instituut voor Agrarisch Recht (arbitraal compromis);
- in algemene voorwaarden en/of overeenkomsten kan verwezen worden naar deze vorm van geschilbeslechting door het opnemen van het volgende arbitraal beding: "Alle geschillen, welke mochten ontstaan naar aanleiding van de onderhavige overeenkomst dan wel van nadere overeenkomsten, die daarvan het gevolg zijn, zullen worden beslecht overeenkomstig het Arbitragereglement van de Stichting Instituut voor Agrarisch Recht."
Het reglement bevat de gebruikelijke bepalingen over de toepasselijkheid, de bevoegdheid, de procedure, wraking etc. Daarbij is gekozen de toepasselijke bepalingen van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering in het reglement te integreren, zodat een compleet beeld ontstaat. De benoeming van arbiters kan door partijen zelf geschieden, maar kan ook, via een zogenaamde lijstprocedure aan het Instituut voor Agrarisch Recht worden overgelaten.
Download het arbitrage
reglement: 
Adres
Arbitrageverzoek kunt u richten aan:
Arbitrage Instituut
voor Agrarisch Recht
Postbus 245
6700 AE Wageningen
Bezoekadres:
Agro Business
Park 75
6708 PV Wageningen
tel.:
0317 - 42 41 81
fax: 0317 - 42 43 13
e-mail: 